SEIER OPP: Knut Eirik Ringheim Eliassen har jobba som fastlege i mange år, men har sett seg nøydd til å slutte. Foto: Privat
SEIER OPP: Knut Eirik Ringheim Eliassen har jobba som fastlege i mange år, men har sett seg nøydd til å slutte. Foto: Privat

Difor sluttar også han som fastlege

Knut Eirik Ringheim Eliassen orkar ikkje lenger jobbe som fastlege. Han er ein av seks i kommunen som har sagt opp på tre månader.

TV 2 rettar: I den første versjonen av denne saka gjekk det fram at statsråd Ingvild Kjerkhol ikkje hadde høve til å stille til intervju i denne saka. Før publisering hadde statssekretær Ole Henrik Bjørkholt likevel svart redaksjonen på vegne av helse- og omsorgsdepartementet. Svikt i intern kommunikasjon hos oss førte til at svaret ikkje blei publisert før måndag ettermiddag. TV 2 beklagar dette.

Les statssekretæren sine kommentarar nede i saka.

Knut Eirik Ringheim Eliassen har jobba som fastlege sidan 2006. Han er ein av 18 fastlegar i Voss herad, og ein av seks som no har sagt opp.

– Jobben er ikkje foreineleg med å ha eit normalt familieliv. Eg klarar ikkje vere både fastlege og alt anna eg skal vere, seier Eliassen.

– Svært alvorleg

Dei siste tre åra har Eliassen jobba halvt som fastlege på Vossevangen Legesenter og halvt som førsteamanuensis ved Universitetet i Bergen, der han underviser medisinstudentar.

Eliassen er blant dei som har fått kjenne fastlegekrisa på kroppen.

UROA: Fastlege og førsteamanuensis Knut Eirik Ringheim Eliassen seier han er uroa for pasientane som blir råka av fastlegekrisa. Foto: Privat
UROA: Fastlege og førsteamanuensis Knut Eirik Ringheim Eliassen seier han er uroa for pasientane som blir råka av fastlegekrisa. Foto: Privat

Det er for mange pasientar fordelt på for få legar, og arbeidsdagane er altfor lange. Tida strekk ikkje til, og det er vanskeleg å gi god nok oppfølging til alle pasientane.

– Eg ser heller ingen teikn til endring som gjer at det er ein jobb det går an å bli i. Ein sliten lege er ingen god lege, seier Eliassen.

Han er ikkje åleine om å ha det slik. I løpet av dei siste tre månadane har 5 av kollegaene hans i kommunen sagt opp jobben som fastlege.

Dersom desse ikkje blir erstatta, kan i verste fall 1/3 av innbyggarane i kommunen stå utan fastlege ved starten av neste år.

– Situasjonen er svært alvorleg. Voss er berre ein kommune i rekka av mange andre som har slitt lenge med rekruttering, og som no og byrjar å miste dei etablerte fastlegane dei allereie hadde.

Eliassen seier han opplever at det er ein trøyttleik i fastlegekorpset, og er uroa for at problemet berre vil bli verre.

– Når fleire sluttar, blir det meir jobb på dei som er igjen, noko som igjen fører til at enno fleire vel å slutte.

Fastlegekrisa veks

Antal nordmenn som no står utan fastlege, har auka kraftig dei siste åra.

I følgje Allmennlegeforeininga står no minst 235.000 personar i Noreg utan fastlege, og talet er truleg høgare.

– Dette er sjokkerande tal, og betyr at noko må gjerast raskt, seier Jannicke Bruvik, nasjonalt koordinerande pasientombod.

Jannicke Bruvik, koordinerende pasient- og brukerombud. Foto: Lars Christian Økland / TV 2
Jannicke Bruvik, koordinerende pasient- og brukerombud. Foto: Lars Christian Økland / TV 2

Ho er svært uroa for fastlegesituasjonen.

– Fastlegetenesta er fundamentet i helsetenesta i samfunnet vårt. Viss fastlegetenesta ryk, så ryk også resten. Då ryk legevakt, då ryk sjukehus. Fastlegetenesta skal sørge for at ein ikkje blir sjukare enn det ein allereie er, og no held me på å miste ho.

Ho ber helsestyresmaktene om å snakke med fastlegane.

– Lytt til fastlegane, høyr kva dei treng for å halde fram i jobben og faktisk gi dei det dei treng, seier Bruvik.

EKSPERTUTVAL: Helse- og omsorgsminister Ingvild Kjerkol har sett ned eit ekspertutval for å finne langsiktige løysingar på fastlegeordninga. Foto: Jonas Been Henriksen / TV 2
EKSPERTUTVAL: Helse- og omsorgsminister Ingvild Kjerkol har sett ned eit ekspertutval for å finne langsiktige løysingar på fastlegeordninga. Foto: Jonas Been Henriksen / TV 2

Tar situasjonen på største alvor

Fleire opposisjonspolitikarar har gått ut og kritisert helseministeren for å ikkje gjere nok for å løyse fastlegekrisa.

Statssekretær Ole Henrik Bjørkholt seier at regjeringa tar situasjonen på alvor.

– Me har frå første dag i regjeringskontora tatt fastlegekrisa på største alvor, og jobba målretta med å styrke ordninga. Me har gitt meir pengar for få fleire legar til å starte og fullføre spesialistutdanning i allmennmedisin. Me har sett av pengar for å støtte kommunar som slit med å bemanne legevakt, og me jobbar med å forenkle fastlegane sin arbeidskvardag.

Han legg til at dei legg opp til ytterlegare grep i 2023-budsjettet.

– Fastlegeordninga er grunnplanken i vår felles helseteneste, og det er viktig for regjeringa å sørge for at alle innbyggarar har denne tryggleiken.

Pasientombod krev tiltak no

Regjeringa gjekk til val på å redde fastlegeordninga, og har lova at dei skal jobbe for å sikre stabil legedekning over heile landet.

Dei har sett ned eit ekspertutval som skal jobbe for å finne langsiktige løysingar på fastlegekrisa. Utvalet skal kome med sine endelege innspel i april 2023.

Pasientombod Jannicke Bruvik meiner det trengs tiltak no.

– Det er pasientar som er sjuke no. Me må slukke brannen som er i dag.

ENGAJSERT: Knut Eirik Ringheim Eliassen sluttar no som fastlege, men skal halde fram å undervise på UiB. Han håpar helsestyresmaktene får orden på fastlegekrisa før det er forseint. Foto: Privat
ENGAJSERT: Knut Eirik Ringheim Eliassen sluttar no som fastlege, men skal halde fram å undervise på UiB. Han håpar helsestyresmaktene får orden på fastlegekrisa før det er forseint. Foto: Privat

– Kan ikkje flikke

Statssekretær Bjørkholt meinar på si side at ein må ta grunnleggande grep for å få bukt med situasjonen.

– Handlingsplanen som den førre regjeringa la fram hadde fleire gode tiltak, men den har ikkje hatt ønska effekt. Då må me tenke nytt, og ta nye og meir grunnleggande grep. Me kan ikkje berre flikke på ordninga og håpe at utfordringane løyser seg. Det hurtigarbeidande ekspertutvalet skal føreslå endringar i organiseringa og finansieringa av fastlegeordninga, skriv statssekretæren.

Skreiv brev til ministeren

Eliassen har eit brennande engasjement for å redde fastlegeordninga. Saman med kollegaer frå andre universitet, har han skrive ein rapport om fastlegeordninga, og kva dei meiner trengs for å redde ho.

Rapporten sende dei saman med eit brev til både førre og noverande regjering, men ingen av dei har svart.

– Det sender ein signaleffekt, ikkje berre til oss som har skrive brevet, men til alle som venta på at fastlegeordninga skulle bli berga. Eg tenkjer det er uklokt og litt arrogant å ikkje gå i dialog med dei som jobbar i og engasjerer seg i fastlegeordninga.

Han håpar regjeringa ser alvoret, og tar grep raskt.

– Eg har forståing for at det er mange kriser der ute, men dette er den største irreversible krisa, slik eg ser det. Viss fastlegeordninga blir bygd ned no, og me mistar erfarne legar, så kan ho ikkje byggast opp igjen.